Beweegprogramma voor 65-plussers levert topresultaten op in Lelystad
24 september 2026
Met Sociaal Vitaal heeft Sportbedrijf Lelystad goud in handen, blijkt uit cijfers van de Rijksuniversiteit Groningen. Lelystad staat bij de beste 5 gemeenten als het op de resultaten aankomt. Sociaal Vitaal is een beweegprogramma voor nog thuiswonende 65-plussers en in het bijzonder voor diegene die te maken hebben met beweegarmoede en eenzaamheid. De interventie bestaat uit een fitheidstest en een beweegprogramma.
Aanmeldingen
Sociaal Vitaal wordt in totaal 23 gemeenten uitgevoerd en blijkt in Lelystad bijzonder succesvol. Gemiddeld doet ongeveer 40 procent van de doelgroep van Sociaal Vitaal (lichamelijk inactief en eenzaam) in Lelystad mee aan de fitheidstesten; de één-na-hoogste opkomst in Nederland.
De fitheidstesten zijn op diverse momenten afgenomen in diverse wijken in Lelystad. Ook als er gekeken wordt naar de verhouding doelgroep-deelnemers aan het beweegprogramma scoort Lelystad uitstekend. Ruim 20 procent van de inwoners binnen de beoogde doelgroep doet mee. Slechts twee andere gemeenten in Nederland scoren beter. Vooral in Lelystad Haven hebben procentueel gezien veel bewoners meegedaan. Lelystad bereikt bovendien bijna 84 procent van de deelnemers in de doelgroep. Dat cijfer ligt boven het landelijk gemiddelde en levert onze stad op dat gebied een mooie 5e plaats op.
Toename lichamelijke activiteit en afname eenzaamheid
Natuurlijk geeft Sociaal Vitaal geen garanties voor een toename van de vitaliteit en het succesvol tegengaan van eenzaamheid, maar de gemeten effecten zijn dat wel. Binnen alle wijken in Lelystad zien we een beduidende toename van kracht en uithoudingsvermogen. Beenkracht, knijpkracht, uithoudingsvermogen en lichamelijke activiteit werden vooraf en na afloop van het traject gemeten. In sommige wijken is op bepaalde gebieden zelfs een gemiddelde toename van meer dan 50 procent te zien.
En ook als het gaat om het terugdringen van eenzaamheid zijn de cijfers ook positief, met een uitschieter in Lelystad Haven waar de eenzaamheid met bijna 50 procent is afgenomen. In alle Lelystadse wijken steken de cijfers boven het landelijk gemiddelde uit.
Wat houdt Sociaal Vitaal exact in?
Sociaal Vitaal richt zich op de doelgroep 65-plus en dan specifiek op senioren met een kwetsbaarheid voor eenzaamheid en beweegarmoede. Deelnemers werken aan hun gezondheid, ontmoeten elkaar en komen op duurzame wijze in beweging. Sociaal Vitaal bestaat uit een fitheidstest en een beweegprogramma. Tijdens de fitheidstest wordt gemeten hoe het ervoor staat met de vitaliteit van inwoners uit de doelgroep. Het beweegprogramma daarna duurt ruim een half jaar. De deelnemers komen wekelijks bij elkaar voor groepslessen, gezondheidsvoorlichtingen en ontmoeting met een kopje koffie.
Sociaal Vitaal vond in Lelystad tot dusver plaats in deze wijken:
• Boswijk, Atol en Zuiderzeewijk
• Schouw, Kempenaar, Kogge en Gondel
• Lelystad-Haven
• Stadshart en Karveel
• Warande en Landstredenwijk
Sportbedrijf borgt effecten door continuering beweeglessen
“Sportbedrijf Lelystad vindt het belangrijk dat deze effecten niet alleen maar voor de korte termijn zijn. Daarom zetten wij volop in om de deelnemers na het traject in groepsverband door te laten sporten. Dat lukt uitstekend, want tot dusver zien wij alle deelnemers terug tijdens wekelijkse beweeglessen op verschillende locaties in de stad”, vertelt projectleider Kim van Dijk.
Binnen andere gemeenten is dat wel anders. Volgens Bewegingswetenschapper Mathieu de Greef, verbonden aan Rijksuniversiteit Groningen, komt dat vooral doordat het project in die gemeenten niet wordt uitgevoerd door een sportbedrijf: “Sociaal Vitaal wordt vaak uitgevoerd door sportverenigingen of welzijnsinstellingen. In dit soort gevallen zien we vaak dat er na afloop onvoldoende aandacht is voor de voortzetting, en dan haken deelnemers af. In Lelystad ligt de uitvoering bij het Sportbedrijf. Daardoor is de continuïteit geborgd, blijven lessen, locaties en begeleiding vertrouwd en zien we dat deelnemers veel vaker actief blijven."
Grote groepen vitalere 65-plussers die daardoor langer zelfstandig thuis wonen en ook nog eens minder eenzaam zijn; Sociaal Vitaal doet in Lelystad exact waar het voor bedoeld is.